Việc Ukraine sử dụng "lá bài Iran" đã gây ra một phản ứng dây chuyền địa chính trị, ảnh hưởng đến thương mại xuyên biên giới, vận tải và chi phí của các giàn khoan xoay.

Lo ngại rằng Hoa Kỳ có thể tiếp tục tập trung vào Trung Đông trong khi bỏ bê chính mình, Ukraine đã chủ động sử dụng “lá bài Iran” bằng cách cung cấp công nghệ đánh chặn máy bay không người lái cho các nước Trung Đông và cử các đội chuyên gia chống máy bay không người lái để cạnh tranh giành nguồn lực từ phương Tây. Động thái này đã gây ra sự bất mãn mạnh mẽ từ Iran và làm trầm trọng thêm sự phức tạp của tình hình địa chính trị toàn cầu. Ngày 15 tháng 3, tờ Financial Times đăng một bài báo cho rằng xung đột ở Trung Đông đã làm chệch hướng nghiêm trọng sự chú ý chính trị của Washington. Đại diện cấp cao của EU về Ngoại giao và Chính sách An ninh, ông Karas, cũng thừa nhận rằng Trung Đông và Ukraine đang cạnh tranh giành cùng một nguồn lực, và trọng tâm hiện tại của Hoa Kỳ rõ ràng đang chuyển sang Trung Đông. Là một thiết bị kỹ thuật hạng nặng với trọng lượng đơn vị từ 40-100 tấn, giàn khoan quay phụ thuộc rất nhiều vào vận tải đa phương thức đường biển, đường bộ và đường hàng không cho thương mại xuyên biên giới. Phản ứng dây chuyền địa chính trị do "thương hiệu Iran" của Ukraine gây ra đang tác động sâu sắc đến thương mại xuyên biên giới của nước này trên nhiều khía cạnh như hiệu quả vận chuyển, kiểm soát chi phí và phòng ngừa rủi ro, và ngành công nghiệp này đang phải đối mặt với những thách thức và bất ổn mới.

Mô hình vận tải đường biển lại một lần nữa bị gián đoạn, và chi phí vận chuyển giàn khoan quay vẫn ở mức cao.

Cuộc đối đầu giữa Iran và Ukraine, do Ukraine sử dụng “lá bài Iran” gây ra, cùng với sự leo thang không ngừng của xung đột Trung Đông, đã gây thêm áp lực lên mô hình vận tải biển toàn cầu, dẫn trực tiếp đến chi phí vận chuyển xuyên biên giới cao đối với các giàn khoan dầu khí. Iran đã tuyên bố rõ ràng rằng toàn bộ lãnh thổ Ukraine là mục tiêu tấn công hợp pháp của họ do Ukraine cung cấp hỗ trợ liên quan đến máy bay không người lái cho Israel. Tình hình đối đầu này một lần nữa làm gia tăng rủi ro hàng hải trên các tuyến vận tải biển trọng điểm toàn cầu như Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz. Sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công quân sự chống lại Iran, Iran bắt đầu hạn chế hoạt động hàng hải ở eo biển Hormuz. Giờ đây, cuộc xung đột leo thang giữa Iran và Ukraine càng làm gia tăng lo ngại trong giới vận tải biển. Các tổ chức bảo hiểm chiến tranh tàu biển lớn trên toàn cầu tiếp tục thắt chặt phạm vi bảo hiểm ở Vịnh Ba Tư và vùng biển xung quanh, với phí bảo hiểm chiến tranh vẫn ở mức cao, gấp hơn 10 lần. Đối với một con tàu có giá trị thị trường là 200 triệu đô la Mỹ, phí bảo hiểm chiến tranh đã tăng vọt từ 625.000 đô la Mỹ lên 7,5 triệu đô la Mỹ. Cùng với bảo hiểm hàng hóa và phụ cấp rủi ro cho thuyền viên, các chi phí ẩn của giàn khoan quay Vận tải đường biển đã tăng lên đáng kể. Đồng thời, Hoa Kỳ ưu tiên phân bổ nguồn lực cho Trung Đông, dẫn đến việc giảm bớt sự kiểm soát của nước này đối với trật tự vận tải biển toàn cầu và gia tăng hoạt động cướp biển ở một số vùng biển. Để tránh rủi ro, các chủ tàu không chỉ tăng giá thuê tàu mà còn điều chỉnh tuyến đường để tránh các khu vực rủi ro cao, dẫn đến việc vận chuyển giàn khoan quay qua biên giới trở nên dài hơn và tốn kém hơn, tăng từ 151.3T đến 201.3T so với trước đây, làm tăng thêm gánh nặng hậu cần cho các doanh nghiệp.

Sự không chắc chắn về các tuyến bay đã gia tăng, khiến thời gian giao hàng của các giàn khoan xoay càng trở nên khó khăn hơn.

Những biến động địa chính trị do "lá bài Iran" của Ukraine và sự chuyển hướng chú ý của Mỹ sang Trung Đông đã làm gia tăng thêm sự bất ổn của các tuyến vận chuyển xuyên biên giới đối với giàn khoan xoay, khiến thời gian giao hàng bị trì hoãn. Hiện tại, các tập đoàn vận tải biển lớn trên thế giới như Maersk vẫn duy trì kế hoạch đi vòng qua Mũi Hảo Vọng, với thời gian vận chuyển dài hơn từ 10 đến 19 ngày so với tuyến đường ban đầu. Tuy nhiên, sự leo thang căng thẳng giữa Iran và Ukraine đã khiến các công ty vận tải biển ngần ngại dễ dàng nối lại tuyến đường qua eo biển Hormuz, và một số công ty thậm chí còn mở rộng thêm phạm vi đi vòng, dẫn đến chu kỳ vận chuyển kéo dài thêm từ 3 đến 7 ngày. giàn khoan quayĐồng thời, Hoa Kỳ ưu tiên khu vực Trung Đông, và sự phối hợp với các cảng ở châu Âu, Trung Á và các khu vực khác đã giảm sút, dẫn đến tình trạng tắc nghẽn cảng, hiệu quả luân chuyển tàu giảm và các vấn đề khác ngày càng trầm trọng. Thời gian chờ đợi cho các hoạt động bốc dỡ thiết bị tại các cảng biên giới như Khorgos và Pingxiang đã tăng lên đáng kể. Các hoạt động lẽ ra có thể hoàn thành trong 40 phút đôi khi phải kéo dài đến hàng giờ hoặc thậm chí nhiều ngày. Tình huống tương tự xảy ra khi một giàn khoan quay dự kiến vận chuyển đến Việt Nam bị mắc kẹt tại bãi hàng do sự phối hợp kém giữa các cảng. Giàn khoan quay chủ yếu là thiết bị đặt hàng riêng, và thời gian giao hàng của chúng liên quan trực tiếp đến tiến độ của các dự án kỹ thuật ở nước ngoài. Sự chậm trễ trong thời gian giao hàng không chỉ có thể dẫn đến chậm trễ dự án mà còn gây ra rủi ro vỡ nợ cho doanh nghiệp. Một số người mua ở nước ngoài đã bắt đầu giảm tốc độ đặt hàng để tránh tổn thất do sự không chắc chắn về thời gian giao hàng.

Các tuyến vận tải đường bộ bị ảnh hưởng bởi địa lý, dẫn đến giảm hiệu quả vận tải đường bộ xuyên biên giới.

Phản ứng dây chuyền do Ukraine sử dụng “lá bài Iran” gây ra không chỉ ảnh hưởng đến vận tải đường biển mà còn ảnh hưởng đến vận tải đường bộ xuyên biên giới đối với giàn khoan xoay thông qua cơ chế truyền dẫn địa chính trị, dẫn đến giảm hiệu quả vận tải đường bộ và tăng chi phí. Đối với thương mại xuyên biên giới giàn khoan xoay ở Trung Á, châu Âu và các hướng khác, vận tải đường bộ là một phương án bổ sung quan trọng. Tuy nhiên, sau khi Hoa Kỳ chuyển sự chú ý sang Trung Đông, sự phối hợp vận tải xuyên biên giới ở châu Âu và Trung Á đã suy yếu. Ngoài ra, căng thẳng khu vực do cuộc đối đầu Iran-Ukraine gây ra đã dẫn đến việc kiểm tra nghiêm ngặt hơn trên một số tuyến đường xuyên biên giới, dẫn đến giảm hiệu quả vận chuyển và tăng trung bình 1-2 ngày mỗi chuyến. Đồng thời, tình hình địa chính trị căng thẳng cùng với xung đột ở Trung Đông đã đẩy giá dầu diesel lên cao, dẫn đến chi phí vận hành của xe tải sàn phẳng hạng nặng và các phương tiện vận chuyển chuyên dụng cần thiết cho vận tải đường bộ tăng từ 121.000 đến 181.000 tấn. Đặc biệt trong vận tải xuyên biên giới ở Trung Á, chi phí vận chuyển của xe tải sàn phẳng chuyên dụng 14 trục chở hàng tăng cao. giàn khoan quay Chi phí vận chuyển đã tăng lên đáng kể. Thêm vào đó, một số công ty vận tải đường bộ đã giảm năng lực vận chuyển xuyên biên giới để tránh rủi ro địa chính trị, dẫn đến tình trạng thiếu hụt năng lực vận chuyển giàn khoan xoay trên đất liền, làm tăng thêm giá cước vận chuyển và gia tăng áp lực chi phí logistics cho các doanh nghiệp.

Nguồn lực vận tải hàng không bị chuyển hướng, và chi phí vận chuyển khẩn cấp cho các giàn khoan quay đang tăng lên.

Trong thương mại xuyên biên giới giàn khoan xoay, vận tải hàng không chỉ được sử dụng để cung cấp phụ tùng khẩn cấp hoặc vận chuyển các đơn vị nhỏ. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của "thương hiệu Iran" của Ukraine và xung đột ở Trung Đông, nguồn lực vận tải hàng không toàn cầu đã bị chuyển hướng mạnh, và chi phí vận chuyển khẩn cấp vẫn ở mức cao. Sau khi tập trung sự chú ý vào Trung Đông, Hoa Kỳ đã triển khai 10.000 máy bay không người lái đánh chặn ban đầu dành cho Ukraine đến khu vực này, gây ra tình trạng thiếu hụt nguồn lực vận chuyển liên quan đến máy bay không người lái trên toàn cầu. Đồng thời, xung đột ở Trung Đông và sự đối đầu giữa Iran và Ukraine đã đẩy giá nhiên liệu hàng không toàn cầu lên cao, cùng với việc điều chỉnh một số tuyến đường liên lục địa do rủi ro địa chính trị, dẫn đến sự gia tăng đáng kể phụ phí nhiên liệu, khiến chi phí vận chuyển hàng không các phụ tùng khẩn cấp cho giàn khoan xoay tăng từ 201.300 đến 251.300 tấn so với trước đây. Đối với các bộ phận cốt lõi của giàn khoan xoay cần thiết khẩn cấp trong các dự án kỹ thuật ở nước ngoài, các doanh nghiệp phải chịu chi phí vận chuyển hàng không cao, nếu không sẽ dẫn đến việc ngừng hoạt động thiết bị. Tình thế khó xử này càng làm giảm biên lợi nhuận của các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp xuất khẩu giàn khoan xoay vừa và nhỏ, chi phí vận chuyển hàng không tăng cao đã trở thành gánh nặng không thể chịu đựng được. Thêm vào đó, việc Hoa Kỳ ưu tiên sử dụng nguồn lực vận tải hàng không ở Trung Đông cũng dẫn đến tình trạng thiếu hụt năng lực vận tải hàng không tại các thị trường xuất khẩu trọng điểm như châu Âu và Trung Á đối với giàn khoan xoay, làm giảm hiệu quả vận chuyển các bộ phận.

Sự cạnh tranh gay gắt về nguồn tài nguyên làm nổi bật tác động lan truyền của chi phí thương mại đối với các giàn khoan xoay.

Đại diện cấp cao của EU về Ngoại giao và Chính sách An ninh, ông Karas, đã khẳng định rõ ràng rằng Trung Đông và Ukraine đang cạnh tranh nhau về các nguồn tài nguyên, và hiện tại Hoa Kỳ đang tập trung vào khu vực Trung Đông. Cuộc cạnh tranh tài nguyên này đang lan truyền qua chuỗi cung ứng, gây ảnh hưởng đáng kể đến giá cả và giao dịch thương mại xuyên biên giới đối với giàn khoan xoay. Đối với các doanh nghiệp sản xuất giàn khoan xoay, việc tăng đồng thời chi phí vận chuyển đường biển, đường bộ và đường hàng không, cùng với sự gia tăng chi phí vận chuyển nguyên vật liệu xuyên biên giới do việc Hoa Kỳ phân bổ nguồn lực cho Trung Đông, đã dẫn đến sự gia tăng đáng kể chi phí sản xuất tổng thể. Là một loại hàng hóa vốn, giàn khoan xoay rất nhạy cảm về giá đối với khách hàng nước ngoài, khiến các doanh nghiệp khó có thể chuyển toàn bộ chi phí tăng thêm cho khách hàng. Họ chỉ có thể gánh một phần áp lực, dẫn đến việc biên lợi nhuận xuất khẩu bị thu hẹp hơn nữa. Biên lợi nhuận xuất khẩu của một số doanh nghiệp vừa và nhỏ đã giảm từ 4-6 điểm phần trăm. Đối với người mua nước ngoài, việc tăng chi phí vận chuyển cùng với sự không chắc chắn về thời gian giao hàng đã dẫn đến chi phí mua sắm và rủi ro gia tăng đối với giàn khoan xoay. Nhiều người mua đã chọn hoãn đơn đặt hàng, và một số đơn đặt hàng ban đầu dự kiến thực hiện thậm chí đã bị hủy bỏ, dẫn đến sự sụt giảm tạm thời về khối lượng thương mại xuyên biên giới đối với giàn khoan xoay và sự suy giảm hoạt động thương mại nói chung trong ngành.

Các rủi ro địa chính trị chồng chéo nhau, khiến việc ngăn chặn buôn bán xuyên biên giới và kiểm soát giàn khoan quay trở nên khó khăn hơn.

Cuộc đối đầu giữa Iran và Ukraine do Ukraine sử dụng “lá bài Iran” gây ra, cùng với nhiều yếu tố như xung đột Trung Đông và sự chuyển hướng chú ý của Mỹ, đã làm gia tăng đáng kể khó khăn trong việc phòng ngừa và kiểm soát rủi ro trong thương mại xuyên biên giới đối với giàn khoan quay, và nhiều rủi ro tiềm ẩn tiếp tục được làm nổi bật. Một mặt, cuộc đối đầu giữa Iran và Ukraine đã làm gia tăng rủi ro an ninh đối với các tuyến vận chuyển trọng yếu như Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz. Rủi ro chiến tranh và bị bắt giữ mà các giàn khoan quay phải đối mặt trong quá trình vận chuyển đường biển đã tăng lên đáng kể. Ngay cả khi các công ty trả phí bảo hiểm cao, cũng khó có thể hoàn toàn tránh được rủi ro. Một khi tình hình ở eo biển xấu đi, tàu thuyền có thể gặp phải các vấn đề như bị bắt giữ và chặn bắt, dẫn đến việc thiết bị không thể được giao đúng thời hạn. Mặt khác, việc Mỹ ưu tiên phân bổ nguồn lực cho Trung Đông có thể dẫn đến việc điều chỉnh chính sách thương mại của nước này đối với châu Âu, Trung Á và các khu vực khác. Một số quốc gia có thể áp dụng các biện pháp kiểm soát vận chuyển xuyên biên giới nghiêm ngặt hơn, làm tăng thêm khó khăn cho việc vận chuyển xuyên biên giới các giàn khoan quay. Ngoài ra, lập trường cứng rắn của Iran đối với Ukraine có thể gây ra leo thang hơn nữa tình hình khu vực, ảnh hưởng gián tiếp đến sự ổn định của chuỗi cung ứng liên quan đến giàn khoan xoay và mang lại nhiều rủi ro khó lường hơn cho thương mại xuyên biên giới đối với các doanh nghiệp.

Các doanh nghiệp chủ động tìm kiếm sự thay đổi và áp dụng nhiều biện pháp để đối phó với những biến động địa chính trị.

Trước những tác động đa chiều do việc Ukraine sử dụng “lá bài Iran”, các doanh nghiệp kinh doanh giàn khoan xoay liên quan đến thương mại xuyên biên giới đang tích cực điều chỉnh chiến lược, thực hiện nhiều biện pháp để giảm thiểu rủi ro và giảm áp lực chi phí. Về tối ưu hóa logistics, các doanh nghiệp tiếp tục tối ưu hóa kế hoạch vận chuyển, giảm sự phụ thuộc vào tuyến đường eo biển Hormuz, mở rộng các tuyến đường thay thế như kênh đào Suez Biển Đỏ, tích hợp đơn đặt hàng và vận chuyển tập trung, nâng cao hiệu suất xếp dỡ và giảm chi phí vận chuyển đơn vị; một số doanh nghiệp đã rút kinh nghiệm từ xuất khẩu máy móc xây dựng để mở rộng các kênh vận chuyển thay thế như vận tải đường sắt, giảm áp lực vận tải đường biển và đường bộ, và tránh tình trạng chậm trễ giao hàng do chỉ sử dụng một kênh duy nhất. Về phòng ngừa và kiểm soát rủi ro, các doanh nghiệp nên tăng cường liên lạc với các công ty bảo hiểm, phân bổ kế hoạch bảo hiểm hợp lý, tránh rủi ro chiến tranh và rủi ro bị giữ lại thiết bị, theo dõi sát sao những thay đổi trong tình hình địa chính trị, điều chỉnh kế hoạch vận chuyển kịp thời và tránh tình trạng thiết bị bị giữ lại tại các cảng. Về bố trí thị trường, các doanh nghiệp đang đẩy nhanh việc mở rộng thị trường nước ngoài, rút ngắn khoảng cách vận chuyển, giảm rủi ro tuyến đường và chi phí vận chuyển, đồng thời tăng cường liên lạc với các nhà phân phối và đối tác dự án ở nước ngoài, tối ưu hóa các điều khoản thanh toán và giao hàng, cùng chia sẻ chi phí và rủi ro, và ổn định hợp tác thương mại.

Tác động lâu dài là rõ ràng, thúc đẩy việc tối ưu hóa và nâng cấp hoạt động thương mại xuyên biên giới đối với các giàn khoan quay.

Phản ứng dây chuyền địa chính trị do việc Ukraine sử dụng “lá bài Iran” gây ra về cơ bản phản ánh sự phức tạp của tình hình địa chính trị toàn cầu, và xu hướng Hoa Kỳ chuyển sự chú ý sang Trung Đông khó có thể thay đổi trong ngắn hạn, điều này sẽ có tác động lâu dài đến thương mại xuyên biên giới của giàn khoan xoay. Về lâu dài, tác động này sẽ buộc ngành công nghiệp phải đẩy nhanh việc tối ưu hóa bố cục thương mại xuyên biên giới và thúc đẩy sự phát triển của thương mại xuyên biên giới giàn khoan xoay theo hướng ổn định và đa dạng hơn. Một mặt, các doanh nghiệp sẽ tiếp tục tăng cường nỗ lực nội địa hóa ở nước ngoài, thiết lập các cơ sở sản xuất, trung tâm kho bãi và mạng lưới dịch vụ tại các thị trường trọng điểm như châu Âu và Trung Á, rút ngắn khoảng cách vận chuyển, tránh các tình huống địa chính trị và rủi ro vận chuyển, giảm chi phí vận chuyển và giảm sự phụ thuộc vào các tuyến đường và thị trường đơn lẻ. Mặt khác, các doanh nghiệp sẽ đẩy nhanh việc nâng cấp hệ thống logistics, thúc đẩy phát triển vận tải đa phương thức và logistics thông minh, nâng cao hiệu quả và tính linh hoạt của vận chuyển, đồng thời tăng cường nghiên cứu và phát triển giàn khoan xoay tiết kiệm năng lượng và trọng lượng nhẹ để giảm khó khăn và tiêu hao năng lượng trong vận chuyển thiết bị. Ngoài ra, ngành công nghiệp sẽ tăng cường hợp tác quốc tế, thúc đẩy việc thiết lập một cơ chế hợp tác vận tải xuyên biên giới ổn định hơn, cùng nhau ứng phó với những thách thức do biến động địa chính trị gây ra và thúc đẩy sự phát triển bền vững của thương mại xuyên biên giới đối với giàn khoan xoay.